NAZWA ŁAC. piper
GATUNEK BOTANICZNY rodzina pieprzowatych
POCHODZENIE Indie
UPRAWA Indie, Sri Lanka, Wietnam, Indonezja, Madagaskar, Brazylia
OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA
Ziarna pieprzu są owocami wieloletniego, dorastającego nawet do 15 m pnącza, które pochodzi z Wybrzeża Malabarskiego w południowo-zachodnich Indiach. Roślina ta ma ciemnozielone liście i białe kwiaty tworzące długie, zwisające kwiatostany. Początkowo zielone owoce z czasem czerwienieją, by w końcu stać się czarne. Roślina do osiągnięcia dojrzałości potrzebuje nawet do 8 lat, a owocuje przez kolejne 15-20. Pieprz swój ostry smak zawdzięcza związkowi piperynie, który gromadzi się głównie w wierzchniej warstwie owocu. Przyprawa ta jest również źródłem białka, tłuszczu, błonnika i minerałów, głównie wapnia, żelaza, magnezu.
Pieprz czarny – spośród wszystkich odmian najmocniejszy w smaku, zbierany, gdy owoce są jeszcze zielone, czarnej barwy nabiera w czasie suszenia.
Pieprz biały – zbierany, gdy owoce są w pełni dojrzane, moczy się go w solance, a następnie usuwa zewnętrzną część, zostawiając tylko pestkę.
Pieprz zielony – zbierany, zanim owoce dojrzeją, umieszczany w occie z solą, a następnie pasteryzowany.
Pieprz czerwony – zbierany, gdy owoce są już dojrzałe, występuje wyłącznie w postaci konserw.
HISTORIA
Pieprz uprawiano już prawdopodobnie tysiąc lat przed naszą erą na terenach obecnego stanu Bombaj w Indiach. Nie trwało długo, aż plantacje tej rośliny zaczęto zakładać w innych częściach kraju, a następnie – w związku z migracjami ludności – także na wyspach Archipelagu Malajskiego. Do Europy pieprz dotarł za sprawą żołnierzy Aleksandra Wielkiego, by w czasach Imperium Rzymskiego być przyprawą znaną już w całym basenie Morza Śródziemnego. Niezwykle ceniony do dzisiaj pieprz w średniowieczu był głównym powodem, dla którego organizowano dalekomorskie wyprawy.
ZASTOSOWANIE LECZNICZE
Dalekowschodni lekarze już od ponad czterech tysięcy lat znają uzdrawiające właściwości pieprzu. Zioło to stosuje się głownie dla poprawienia trawienia i pobudzenia umysłu, choć ma ono również lekko moczopędne działanie. Osoby z wrażliwym układem pokarmowym powinny go jednak stosować bardzo ostrożnie.
ZASTOSOWANIE KULINARNE
Nie ma chyba drugiej tak uniwersalnej przyprawy jak pieprz. Obok soli jest on najczęstszym dodatkiem do różnego rodzaju dań – szczypta pieprzu ożywia ich smak i czyni je lżej strawnymi. Aromat tej przyprawy jest bardzo nietrwały, dlatego świeżo zmielone ziarenka należy dodawać w ostatniej chwili.
Łagodniejszy biały pieprz jest jeszcze bardziej aromatyczny i stanowi idealne połączenie z rybami, mięsami, świetnie pasuje także do zup i jaj. Znakomicie uzupełnia się z imbirem i można go stosować do owocowych sałatek – genialnym w smaku daniem jest sałatka z samych truskawek posypanych białym pieprzem. Z deserami równie dobrze komponuje się jeszcze łagodniejszy, odświeżający smak pieprzu zielonego.